Hawaii Big Island an toàn & sức khỏe: 7 lưu ý quan trọng giúp hành trình an tâm hơn

Rủi ro hoạt động núi lửa: Khi nào nên tránh xa, khi nào có thể đến gần?

Hawaii Big Island là hòn đảo được hình thành từ sự xếp chồng của các núi lửa đang hoạt động, miệng núi lửa Halemaʻumaʻu tích cực nhất vẫn đang phun trào trong năm 2024 (theo dõi liên tục của Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ USGS). Nhiều du khách lầm tưởng rằng "xem núi lửa" đồng nghĩa với "đến tận miệng núi lửa", nhưng trên thực tế USGS và Cục Quản lý Công viên Quốc gia Núi lửa Hawaii (HAVO) hằng năm đều tạm đóng một số đường mòn và khu vực quan sát do nồng độ sulfur dioxide, hướng gió và sự thay đổi đường đi của dung nham thay đổi. Trước khi đi 24 giờ, nhất định phải kiểm tra mục "Daily Updates" trên trang chính thức của HAVO và thông báo hoạt động núi lửa của USGS, tránh phía Tây Kona nơi nồng độ Vog (sương mù) cao. Mặc áo dài tay, đeo mặt nạ chống độc hoặc khẩu trang N95 còn quan trọng hơn kính râm; du khách có bệnh tim phổi, hen suyễn hoặc đang mang thai nên sắp xếp hành trình xem núi lửa ở khu vực Hilo — phía trên gió, hoặc đơn giản là từ bỏ trải nghiệm đến gần.

An toàn bãi biển và đại dương: Bãi cát đen không có nghĩa là bãi tắm an toàn

Hapuna Beach ở phía Tây đảo lớn từng được tạp chí Travel + Leisure xếp vào "một trong những bãi biển đẹp nhất Hawaii", nhưng cùng bờ biển đó vào mùa đông (từ tháng 10 đến tháng 3 năm sau) sóng có thể cao trên 3 mét và dòng chảy xa bờ xuất hiện thường xuyên. Người mới tuyệt đối đừng đánh lừa bởi hình ảnh "cát trắng, dừa xanh" — trước khi xuất phát hãy xem trang "Beach Safety" của Hawaii DLNR và cờ trên tháp cứu hộ tại chỗ (xanh/vàng/đỏ/tím). Cờ xanh nghĩa là có nhân viên cứu hộ trực, cờ tím nghĩa là hoạt động của sinh vật biển (cá mập, sứa) gia tăng. Punaluʻu Black Sand Beach rất tuyệt để ngắm rùa biển, nhưng nếu xuống nước mà bỏ qua biển cảnh báo, bạn có thể bị rạn do đá ngầm hoặc bị phạt vì vi phạm quy định bảo vệ rùa biển; tốt nhất hãy giữ ngón chân trên cát.

Cao nguyên và sốc độ cao: Mauna Kea không chỉ là nơi ngắm sao

Mauna Kea cao 4.205 mét là điểm hành hương của nhiều người yêu thiên văn, nhưng Trung tâm thông tin du khách (Visitor Information Station) đã ở độ cao 2.800 mét. Nếu lái xe thẳng từ mực nước biển lên núi, 1/3 người sẽ gặp các triệu chứng sốc độ cao nhẹ như đau đầu, buồn nôn, mất ngủ. Khuyến nghị dừng lại tại VIS ít nhất 40 phút để thích nghi, rồi mới lên đỉnh ngắm sao; người tự lái xe càng cần lưu ý: đoạn đường cuối lên đỉnh là đường đất chưa trải nhựa, điều khoản bảo hiểm của hầu hết các hãng cho thuê xe thông thường không bồi thường hư hỏng Off-road; Hertz, Avis và các hãng khác đều ghi rõ trong hợp đồng rằng đoạn đường này bạn "tự chịu rủi ro". Nếu có bệnh tim mạch, thiếu máu nặng, đang mang thai hoặc trẻ dưới 13 tuổi, hãy mạnh mẽ cân nhắc từ bỏ hành trình lên đỉnh.

Kênh y tế và khẩn cấp: Thuốc, bảo hiểm, ngôn ngữ

Đảo lớn chỉ có hai bệnh viện cấp cứu 24 giờ: Hilo Medical Center (phía Đông) và Kona Community Hospital (phía Tây). Từ Waikoloa đến phòng cấp cứu gần nhất có thể mất hơn 45 phút lái xe; du khách có bệnh mãn tính nên mang theo bản dịch tiếng Anh của đơn thuốc và để thẻ bảo hiểm, người liên hệ khẩn cấp, tiền sử dị ứng trong ví. Không thạo tiếng Anh cũng đừng lo, cảnh sát du lịch trên đảo (do Hawaii Tourism Authority phối hợp) có thể kết nối đường dây phiên dịch tiếng Trung 1-800-XXX-XXXX (hãy xác nhận số hiện hành với công ty du lịch trước khi đi). Trường hợp khẩn cấp gọi 911; không khẩn cấp có thể gọi (808) 935-3311 để liên hệ Sở Cảnh sát Quận Hawaii.

Tự lái và điều kiện giao thông: Bảo hiểm, đổ xăng, đỗ xe

Hai tuyến đường chính ở Hawaii Big Island là Saddle Road (Route 200) và Hawaii Belt Road; tuyến trước nối Hilo với Kona, mặc dù đã được mở rộng thành 4 làn, nhưng ban đêm động vật hoang dã (lợn rừng, cú mèo hoang) thường xuyên băng qua đường, nhất định hãy giảm tốc và bật đèn pha sau 21:00. Khu vực "đỗ xe trả tiền" ven đường tập trung nhiều ở Kailua-Kona và trung tâm Hilo, chuẩn bị tiền lẻ hoặc tải ứng dụng ParkMobile để không phải chạy lại xe nộp phí. Nên mua bổ sung "bảo hiểm toàn diện" trên nền tảng thương mại điện tử trong nước trước khi khởi hành cho bảo hiểm va chạm thuê xe, vì các hãng cho thuê xe tại Mỹ thường mặc định không bao gồm lốp, kính và gầm xe.

Danh sách 7 điều "đừng làm thế này"

1. Đừng một mình vào khu vực Ocean Entry (cửa dung nham xuống biển) khi không có kiểm lâm viên hoặc nhân viên cứu hộ.
2. Đừng bôi kem chống nắng trực tiếp xuống vùng nước có rạn san hô; bang Hawaii từ năm 2018 đã cấm bán kem chống nắng có chứa Oxybenzone, hãy chọn sản phẩm có nhãn "Reef-Safe".
3. Đừng vào hái trộm trong vườn mía hoặc vườn cà phê tư nhân khi chưa được phép; cà phê Kona liên tục bị hái trộm, chủ trang trại sẽ báo cảnh sát.
4. Đừng đỗ xe trên dải sỏi ven đường núi lửa để ngắm cảnh — đây là hành vi vi phạm và rất dễ bị kéo xe.
5. Đừng chạm vào tượng đá hoặc cho cá ăn tại Công viên Lịch sử Quốc gia Puʻuhonua o Hōnaunau, mức phạt lên đến 500 USD.
6. Đừng mặc định rằng "Wifi phủ sóng"; phía Bắc đảo lớn ở Kohala, Waipio Valley vẫn không có sóng 4G, hãy tải trước bản đồ ngoại tuyến.
7. Đừng vội đến sân bay vào đêm khuya cuối ngày lễ; hàng chờ an ninh tại sân bay Kona và Hilo vào Lễ Tạ ơn, Giáng Sinh có thể vượt quá 2 giờ.

Câu hỏi thường gặp

H1: Đến Hawaii Big Island có cần tiêm vắc-xin hoặc xuất trình giấy chứng nhận sức khỏe không? Hiện tại bang Hawaii không còn yêu cầu xuất trình giấy chứng nhận vắc-xin hay xét nghiệm PCR, nhưng nên tham khảo bác sĩ du lịch trước 4–6 tuần để xem có cần tiêm nhắc uốn ván, cúm và các vắc-xin thông thường khác không.

H2: Mấy tháng đi đảo lớn là an toàn nhất? Tháng 4 đến tháng 5 và tháng 9 đến tháng 10, lượng mưa ít, xác suất bão thấp, hoạt động núi lửa tương đối ổn định — đây là khung thời gian an toàn và dễ chịu nhất về tổng thể.

H3: Du khách nữ đi một mình ra ngoài vào ban đêm có an toàn không? Các thị trấn du lịch chính như trung tâm Kailua-Kona, Hilo khá an toàn vào ban đêm, nhưng nên đi theo nhóm, tránh đi nhờ xe ven đường (hitchhiking) và báo trước cho nơi lưu trú khoảng thời gian quay về.

Đọc thêm & tài liệu tham khảo

• Wikipedia: Hawaii (island)
• National Park Service – Hawaiʻi Volcanoes
• Hawaii Tourism Authority
• Lonely Planet – Big Island of Hawaii

Chúc bạn khởi hành với sự tò mò và trở về với sự an tâm — núi lửa, đại dương và bầu trời đầy sao của Hawaii Big Island đều đang chờ bạn gặp gỡ bằng một cách trọn vẹn hơn.